Zmiany w nasileniu uczuć

W pewnych okresach życia jedne uczucia są silniejsze, a inne słabsze. Te, które dawniej były słabe, później stają się silne. Na przykład, małe dzieci są bardzo nieśmiałe wobec obcych osób i w obcych miejscach. Później, kiedy przekonują się, że nie ma powodu do obawy, nieśmiałość ich ustępuje. Również przejściowe „napady” złego humoru osiągają punkt szczytowy jeszcze w okresie przedszkolnym, a po rozpoczęciu nauki szkolnej intensywność i częstość ich występowania zmniejsza się (Goodenough, 1931: Merry i Merry, 1950). Rysunek 36 wykazuje zmiany zachodzące w tych czterech rodzajach uczuć. Ta widoczna nietrwałość nasilenia uczuć jest częściowo wynikiem zmiany siły popędu, częściowo wynikiem rozwoju intelektualnego, a częściowo zmian w zainteresowaniach dziecka. Cole (1954) stwierdza, że „dziecko w trzecim roku nauki może nagle przekonać się, iż praca szkolna ma charakter współzawodnictwa i to może wzbudzić w nim uczucie zawstydzenia, że pozostaje w tyle w porównaniu z innymi kolegami w klasie”.

Zmiany w wyrażaniu uczuć. Małe dziecko pragnie otrzymać to, co chce i kiedy chce. Nie rozumie ono, że może to przynieść krzywdę jemu lub innym i że może to być okupione zbyt drogo. Jeżeli nie otrzyma tego, czego chce, zaczyna się złościć, ucieka i przejawia zły humor. Podobnie w przypadku przestrachu dziecko albo będzie uciekać, albo chować się lub płakać. Kiedy jest szczęśliwe, wyraża to natychmiast, bez względu na czas lub miejsce. Uśmiecha się i śmieje, choćby to przez innych nie było pożądane (Mahler, 1945: Breckenridge i Vincent, 1955).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>