TREŚĆ MOWY

To, o czym dzieci mówią w rozmaitych okresach życia, jest ważne nie tylko ze względu na znajomość zakresu słownika dziecka i na jego zdolność łączenia słów w zdania w rozmaitych fazach rozwojowych, lecz również ze względu na to, że dostarcza materiału dotyczącego . osobowości i dominujących zainteresowań dziecka. Dzięki mowie możemy dowiedzieć się, co dziecko czuje, jaki jest jego stosunek do innych i w jaki sposób porównuje siebie z innymi. We wczesnym dziecięctwie „osobowość jest tkana na kanwie mowy” (Shirley, 1933a). Podobnie jak dorosły, dziecko wypowiada się w sprawach, które są dla niego najważniejsze i w ten sposób dowiadujemy się o jego dominujących zainteresowaniach.

Ponadto mowa dziecka informuje o jego przeżyciach emocjonalnych, a więc o tym, czy czuje się szczęśliwe i zadowolone czy też jest przestraszone, przeżywa zazdrość i jakie ma zainteresowania. Jak Bayley (1940) zauważył, „mowa dziecka jest termometrem jego reakcji emocjonalnej”. W potrzebach wyrażania się dziecka w formie mowy zachodzą indywidualne różnice. Dzieci posługują się mową w rozmaitych celach. To, co każde dziecko mówi i w jaki sposób wyraża siebie poprzez mowę, jest ogólnie zgodne z cechami jego osobowości (Shirley, 1933a).

Z początku mowa małego dziecka towarzyszy jego aktywności moto- rycznej. Bieganiu, bawieniu się, jedzeniu i kąpaniu towarzyszą takie głosy, jak: wrzask, pokrzykiwanie, pisk i słowa. Wszystko to ma określony związek z tym, co dziecko robi i stanowi w istocie rzeczy rodzaj głośnego myślenia (Métraux, 1950). Mała dziewczynka bawiąc się lalką i nakrywając ją kołderką, nawet wtedy, gdy nie ma nikogo w pokoju, kto by ją słyszał – mówi: „przykrywam lalkę”. Mowa dziecka rzadko ma charakter konwersacyjny, ale raczej zbliża się do monologu, stanowiącego opis jego własnego działania (Smith, 1926: Métraux, 1950).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>