Rywalizacja

Starsze i większe dzieci częściej stosują te agresywne formy zachowania się niż dzieci małe albo fizycznie słabe. Młodsze dzieci w domu albo szkole są przeważnie przedmiotem ataków dzieci starszych. Jednak nie wszystkie dzieci przejawiają te formy agresywności. Chłopcy na ogół dokuczają innym i znęcają się nad nimi więcej niż dziewczęta, a dzieci, które przejawiają poczucie małowartościowości albo niepewności, wykazują te formy agresji w większym stopniu niż dzieci lepiej społecznie przystosowane. W obrębie rodziny starsze dzieci bardziej są skłonne do dokuczania i znęcania się niż dzieci młodsze.

Rywalizacja. Rywalizacja charakteryzuje się pragnieniem wybicia się albo przewyższenia innych: aktualizuje się ona zawsze pod wpływem drugiej osoby. Jest wobec tego jedną z form społecznego zachowania się. Współzawodnictwo o podłożu prestiżowym pojawia się około czwartego roku życia. W poprzednim okresie dziecko nie rozumie jeszcze idei współzawodnictwa (Hirota, 1951). Jeśli wśród dzieci dwuletnich wytworzy się takie sytuacje, w których zwykle u starszych dzieci pojawia się współzawodnictwo, nie przejawiają one żadnej chęci do współzawodnictwa. W rok później pojawiają się zaczątki współzawodnictwa, lecz wypierają je inne postawy społeczne, zwłaszcza naśladownictwo. Natomiast około czwartego roku życia dziecko już wyraźnie i świadomie chce się wyróżniać. Około szóstego roku życia przeważna liczba dzieci zdradza wysoko rozwiniętą chęć naśladownictwa (Greenberg, 1932: Leuba, 1933). Dzieci z biedniejszych grup społeczno-ekonomicznych we wszystkich okresach życia mają silniejsze skłonności do współzawodnictwa niż dzieci z bogatszych grup społeczno-ekonomicznych. Odnosi się to przede wszystkim do chłopców (McKee i Leader, 1955).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>