Category Rozwój

Gestykulacja – kontynuacja

Do powszechnie zaobserwowanych gestów wczesnego dzieciństwa należą: wyrzucanie smoczka z ust językiem, odwracanie głowy od smoczka, albo wyrzucanie pokarmu z ust, co oznacza, że dziecko nie jest głodne: uśmiechanie się i wyciąganie ramion, co oznacza, że dziecko chce, aby je wziąć na ręce: kręcenie się, piszczenie i krzyk podczas ubierania albo kąpieli, oznaczające, że dziecko protestuje przeciwko skrępowaniu swobody jego ruchów: dąsanie się, kiedy jest niezadowolone, wykonywanie ruchów przyjmowania, odrzucenia albo odwracania się od przedmiotu (Merry i Merry, 1950: Jersild, 1954). Większość gestów niemowląt rodzice mogą z łatwością zrozumieć, jeżeli tylko starają się o to (Rosenzweig, 1954).

Read More

PRZEDWSTĘPNY OKRES MOWY

Nauka mowy jest długim i skomplikowanym procesem. Większość doniesień wskazuje na to, że często niemowlę nie może wymówić pierwszego słowa przed dwunastym a piętnastym miesiącem życia. Oznacza to, że od dwunastego do piętnastego miesiąca życia jego komunikowanie się musi przebiegać w formie przedwstępnej, wyrażając się głównie za pomocą gestów i dźwięków. Wokalizacja formy krzyku, dźwięki wybuchowe czy gaworzenie stają się formami językowymi dopiero wtedy, gdy z wydawanymi dźwiękami kojarzy się treść. Kiedy to nastąpi, dziecko może się porozumiewać z tymi, którzy znają je dostatecznie dobrze, aby mogli zrozumieć, co ono usiłuje powiedzieć, choćby nawet jego dźwięki były niezrozumiałe dla obcych.

Read More

Skutki krzyku

Reakcje małego dziecka, które nauczyło się już mówić, różnią się od reakcji niemowlęcia. Zamiast przyjść z pomocą, nawet nieco opóźnioną, rodzice uważają, że krzyk nie jest prośbą, lecz objawem kaprysów i dlatego zdarza się, że karcą dziecko lub karzą. Później dziecko odkrywa, że inne dzieci traktują krzyk jako pewną słabość i lekceważą dzieci płaczące. Badania nad krzykiem dzieci w domu i w żłobkach wykazały, że w żłobku reakcje dorosłych na krzyk dziecka są z gruntu różne od reakcji dorosłych w środowisku rodzinnym. W sytuacjach żłobkowych na krzyk dziecka reagowano najczęściej w taki sposób, że zajmowano się dzieckiem krzyczącym lub udzielano mu pomocy fizycznej: karcono dziecko, które krzyczało, skłaniano je do kompromisu w sporach o własność i próbowano zainteresować czymś innym. W rodzinie reagowano na krzyk najczęściej lekceważeniem go, moralizowaniem, klapsem albo izolowaniem dziecka od grupy (Landreth, 1941), Dzieci starsze wyśmiewają się z dzieci krzyczących, tak że powoduje to izolowanie się ich od grupy. Zagadnienie to będzie omówione w rozdziale o przystosowaniu się społecznym.

Read More

Ciała obce w nosie i w uszach

Małe dzieci często wpychają do nosa czy uszu różne rzeczy, jak np. koralik czy zwitek papieru. Usiłując je wydobyć trzeba pamiętać o tym, że bardzo łatwo wepchnąć je przy tym jeszcze głębiej. Gładkiego, twardego przedmiotu lepiej w ogóle nie ruszać, gdyż z całą pewnością zostanie wepchnięty jeszcze dalej. Miękki przedmiot, nie wepchnięty zbyt daleko, uda się, być może, wyciągnąć pęsetką.

Read More

Jeżdżenie na rowerku trzykołowym

Pływanie. Jak wcześnie dziecko opanuje umiejętność pływania, będzie to zależało w dużej mierze od warunków sprzyjających nauce pływania. Niektóre dzieci wszakże zdobywają umiejętność pływania jeszcze przed czwartym rokiem życia, a większość o kilka lat później. Pływanie stanowi typ sprawności skoordynowanej, toteż wymaga więcej ćwiczeń niż dużo innych umiejętności z okresu dzieciństwa. Jeśli dziecko zanurzyć w wodzie z twarzą wystającą nad wodą, będzie ono wykonywało dolnymi i górnymi kończynami rytmiczne, skoordynowane, odruchowe czynności, które przypominają pływanie. W wieku kilku miesięcy przejawiają się nieskoordynowane ruchy i zaznacza sią tendecja do obrotu ciała z pozycji na brzuszku do pozycji na grzbiet. Towarzyszą temu trudności w oddychaniu. Przy końcu drugiego roku życia niemowlę wykonuje zdecydowane ruchy pływania specjalnie kończynami dolnymi i wykazuje tendencję do utrzymania się w pozycji na brzuszku (McGraw, 1939a).

Read More

Podkreślenie ruchów specjalnych

Ćwiczenie ruchów specjalnych przed opanowaniem ruchów prostych bardzo często opóźnia opanowanie sprawności ruchowej. Na przykład, taniec albo pisanie wymaga od dziecka koordynacji drobnych mięśni przed skoordynowaniem mięśni dużych. Ponieważ zadanie Lo jest zbyt skomplikowane, nie tylko zniechęca dziecko, lecz również opóźnia osiągnięcie pożądanej sprawności. Małemu dziecku należy na przykład dać dość okazji do swobodnego i dowolnego bazgrania, zanim się od niego zażąda ruchów bardziej złożonych, jakich wymaga rysowanie albo pisanie. Podobnie małej dziewczynce należy dać sposobność nawlekania paciorków albo zapinania guzików, zanim zacznie się ją uczyć szycia.

Read More

Karmienie łyżeczką również musi się odbywać bardzo sprawnie

W okresie przyzwyczajania dzieci do nowego sposobu jedzenia można karmić łyżeczką na zmianę — jedno niemowlę będzie zaczynało posiłek od potrawy podawanej łyżeczką, a drugie od butelki. Przy następnym posiłku na odwrót. Można skrócić czas karmienia jeszcze dwoma innymi sposobami: ułóżcie jadłospis tak, żeby potrawy podawane łyżeczką występowały tylko dwa, a nie 3 razy dziennie. Można również dodawać te potrawy (np. kaszkę czy owoce) do jednej dziennej porcji mieszanki, powiększając dziurki od smoczków do wielkości główki od szpilki. Pozostanie w ten sposób tylko jedno karmienie w ciągu dnia, podczas którego niemowlęta będą się uczyły jeść z łyżeczki. Gdy nabiorą w tym wprawy, można je podpierać w pozycji półsiedzącej w rogach łóżeczka lub z obydwu stron fotela i karmić jednocześnie. Najlepszym rozwiązaniem jest odpowiedni model stolika do karmienia, zaprojektowany dla niemowląt. Dla niemowląt, które nie siedzą jeszcze samodzielnie, reguluje się siedzenie do pozycji półleżącej rodzice twierdzą, że jest to sprzęt niezwykle użyteczny.

Read More

Samodzielne ubieranie się

Chociaż niemowlę w drugim roku życia próbuje już jeść za pomocą łyżki, to jednak częściej woli jeść palcami (Merry i Merry, 1950). Przy końcu drugiego roku życia mniej rozlewa w czasie jedzenia i zaczyna używać widelca wraz z łyżką, lecz jest ono jeszcze niezdolne do krojenia żywności albo przygotowywania jej do jedzenia. W ciągu trzeciego roku życia dziecko umie smarować chleb masłem lub marmoladą, a w rok później stara się kroić mięso nożem. Prawidłowe cięcie jest wszakże czynnością zbyt skomplikowaną, aby dziecko nauczyło się jej dużo wcześniej niż w piątym roku życia.

Read More

Bliźnięta cz. II

Pranie. Pieluszki jednorazowego użytku zapewniają pełną wygodę. Nadeszła ponadto pora, żeby kupić automatyczną pralkę i suszarkę, jeśli tylko pozwalają wam na to środki. Oszczędzicie w ten sposób wiele godzin pracy i bez trudu będziecie mieć zawsze świeże prześcieradełka, podkładki, koszulki, kaftaniki, śpioszki – nawet podczas deszczowej pogody.

Read More

Rozwój ruchów ramion i rąk – kontynuacja

Sposoby sięgania i chwytania. Badania nad ruchami sięgania po klocek pozwoliły wyróżnić trzy różne formy: zbliżanie ręki do klocka stroną grzbietową, przysuwanie ręki ruchem okrężnym i chwytanie wprost. Od szesnastego do dwudziestego tygodnia życia dziecko stosowało albo grzbietowy albo okrężny ruch ręki: od trzydziestego drugiego do trzydziestego szóstego tygodnia życia nieznaczną przewagę zdobyła forma ruchu okrężnego: w okresie czterdziestu do pięćdziesięciu dwóch tygodni życia chwytanie wprost było powszechne. Do dwudziestego ósmego tygodnia dziecko podnosiło rękę wysoko, aby sięgnąć po klocek, lecz od tego czasu aż do pięćdziesiątego drugiego tygodnia wysokość tego ruchu stopniowo się zmniejsza (Helverson, 1931: Gesell i Halverson, 1936). W okresie jednego roku życia większość niemowląt osiągnęła w dość wysokim stopniu umiejętność sięgania po przedmiot. Jednakże taką sprawność, jaką posiadają dorośli, zdobywa dziecko nie wcześniej niż po czterech lub pięciu latach życia (McGraw, 1941).

Read More

Wielkość ciała

Proporcje ciała dziecka wywierają pewien wpływ na rozwój jego ruchów, zwłaszcza gdy chodzi o siedzenie, stanie, chodzenie i późniejsze sprawności. Punkt ciężkości ciała dziecka musi spoczywać w jego dolnej części, aby mogło utrzymać równowagę. Do osiągnięcia prawidłowej równowagi niezbędne jest, aby wskaźnik długości nóg przeważał nad wskaźnikiem długości tułowia i aby wskaźnik wagi był niższy niż wskaźnik wzrostu. Okazało się, że dzieci o drobnej budowie kości, szczupłe a muskularne, przeważnie zaczynają chodzić wcześniej niż dzieci krępe, okrągłe i ciężkie, chociaż na chodzenie może mieć wpływ nie tylko budowa ciała, ale również inne czynniki (Shirley, 193la: Strank, 1951). Jeżeli waga noworodka utrzymuje się w normie, a zaznacza się nadwyżka w długości ciała o 1 cal (2,54 cm) powyżej normy, przyspiesza to, jak zauważono, średni wiek chodzenia o 22 dni. I odwrotnie, jeżeli długość noworodka jest na poziomie normy, lecz zaznacza się nadwyżka w wadze o 1 funt . ponad normę, to opóźnia to przeciętny wiek chodzenia noworodka o 8 dni (Norval, 1947).

Read More