Daily Archives 24/06/2017

GŁÓWNE ZADANIA UCZENIA SIĘ MOWY

W uczeniu się mowy dziecko ma do wykonania cztery główne zadania. Są one wzajemnie od siebie uzależnione i osiągnięcia w zakresie jednego są istotne dla osiągnięć w zakresie pozostałych. Te cztery zadania, z których każde omówimy szczegółowo, są następujące: 1) rozumienie mowy innych, 2) tworzenie słownika, 3) wiązanie słów w zdania, 4) wymowa.

Read More

Rodzaje mowy – kontynuacja

Kiedy nastąpi przejście z mowy egocentrycznej na mowę uspołecznioną, to będzie zależało od pewnych czynników. Ważnym czynnikiem jest osobowość dziecka. Dzieci, u których pojęcie własnego ja jest silnie egocentryczne, będą mówić przez dłuższy czas przede wszystkim o sobie i wykazywać mniejsze zainteresowania innymi osobami niż dzieci, które określają siebie bardziej obiektywnie. Doświadczenia nabyte w kontaktach z innymi osobami dopomagają dziecku do osiągnięcia pewnej dojrzałości, dzięki której dziecko jest w stanie zrozumieć i uwzględnić punkt widzenia innych. Z chwilą gdy rozszerza się krąg osób, z którymi dziecko przebywa, mowa dziecka staje się bardziej społeczna i mniej egocentryczna. Kiedy dzieci przebywają w towarzystwie rówieśników, mowa ich jest bardziej uspołeczniona aniżeli wtedy, kiedy przebywają w towarzystwie dorosłych (Arrington, 1939: Williams i Mattson, 1942: Young, 1942: McCarthy, 1954).

Read More

TREŚĆ MOWY

To, o czym dzieci mówią w rozmaitych okresach życia, jest ważne nie tylko ze względu na znajomość zakresu słownika dziecka i na jego zdolność łączenia słów w zdania w rozmaitych fazach rozwojowych, lecz również ze względu na to, że dostarcza materiału dotyczącego . osobowości i dominujących zainteresowań dziecka. Dzięki mowie możemy dowiedzieć się, co dziecko czuje, jaki jest jego stosunek do innych i w jaki sposób porównuje siebie z innymi. We wczesnym dziecięctwie „osobowość jest tkana na kanwie mowy” (Shirley, 1933a). Podobnie jak dorosły, dziecko wypowiada się w sprawach, które są dla niego najważniejsze i w ten sposób dowiadujemy się o jego dominujących zainteresowaniach.

Read More

Jąkanie się – kontynuacja

Jąkanie się w okresie przedszkolnym jest głównie wynikiem nienadążania myślenia za tempem mówienia. Małe dziecko, którego słownik jest nadal ograniczony, a które jest w trakcie opanowywania sprawności łączenia słów w zdania, usiłuje powiedzieć więcej niż jest zdolne. Jest to wiek, w którym ono zbytnio się podnieca przy komunikowaniu się z innymi i w którym zawiera nowe społeczne kontakty. W okresie tym próbuje być jednostką niezależną, a w rezultacie przejawia negatywną postawę w stosunku do autorytetu dorosłych. Jąkanie się na początku lat szkolnych jest głównie wynikiem problemów powstałych na tle zmiany wąskiego środowiska domowego na szersze środowisko szkolne. Pójście do szkoły jest jednym z poważnych przeżyć emocjonalnych na skutek oderwania dziecka od domu. Tego rodzaju przeżycia mogą prowadzić do silnych napiąć nerwowych, przejawiających sią w powtórnym ssaniu kciuka lub palca albo w innych oznakach nerwowości (McCarthy, 1947, 1954: Missildine i Glasner, 1947: Hildreth, 1950: Breckenridge i Vincent, 1955).

Read More

Błędy gramatyczne

Powyżej trzeciego roku życia dziecko zaczyna zwracać uwagę na formy gramatyczne, lecz w znacznie wolniejszym tempie niż to przejawia się w jego słownictwie (Havighurst, 1953). Z każdym rokiem zaznacza się poprawa w formach gramatycznych, chociaż jeszcze wiele dzieci w okresie szkoły podstawowej, a nawet w szkole średniej i wyższej popełnia błędy gramatyczne (Davis, 1947a, 1939, Jersild, 1954: McCarthy, 1954: Breckenridge i Vincent 1953). Błędy gramatyczne pojawiają się także w wypracowaniach: są to błędy tego samego rodzaju i występują w takich samych proporcjach, jak w mowie (Symonds i Daringer, 1930). Dzieci pochodzące z biedniejszych grup społeczno-ekonomicznych, które częściej słyszą niewłaściwą mowę, popełniają na ogół większą liczbę błędów gramatycznych (Davis, 1937, 1939),

Read More

Formułowanie zdań – kontynuacja

Pierwsze zdania wymawiane przez dziecko mają prostą strukturę. Do czwartego lub piątego roku życia zdania złożone lub skomplikowane, podrzędne i współrzędne są rzadko używane (Fisher, 1934: Gesell i inni, 1940: Garrison, 1952: Jersild, 1954: McCarthy, 1954: Breckenridge i Vincent, 1955). Długość zdania wzrasta do dziewięciu i pół roku, a po tym okresie nie zwiększa się, a raczej obniża. Małe dzieci potrafią wydłużyć zdania przez łączenie dwóch lub więcej prostych zdań spójnikiem „i”, natomiast starsze dzieci wydłużają zdanie przez dodanie zdań pobocznych.

Read More

Gestykulacja – kontynuacja

Do powszechnie zaobserwowanych gestów wczesnego dzieciństwa należą: wyrzucanie smoczka z ust językiem, odwracanie głowy od smoczka, albo wyrzucanie pokarmu z ust, co oznacza, że dziecko nie jest głodne: uśmiechanie się i wyciąganie ramion, co oznacza, że dziecko chce, aby je wziąć na ręce: kręcenie się, piszczenie i krzyk podczas ubierania albo kąpieli, oznaczające, że dziecko protestuje przeciwko skrępowaniu swobody jego ruchów: dąsanie się, kiedy jest niezadowolone, wykonywanie ruchów przyjmowania, odrzucenia albo odwracania się od przedmiotu (Merry i Merry, 1950: Jersild, 1954). Większość gestów niemowląt rodzice mogą z łatwością zrozumieć, jeżeli tylko starają się o to (Rosenzweig, 1954).

Read More