Monthly Archives Grudzień 2015

Indywidualne odmiany zazdrości

U starszych dzieci reakcje zazdrości są bardziej różnorodne i bardziej pośrednie niż u młodszych. Niektóre formy agresywności przejawiają dzieci częściej w szkole i na boisku niż w domu. Koncentrują się bardziej na pośrednich formach wyrażania zazdrości, jak: dokuczanie i znęcanie się nad młodszymi dziećmi oraz zwierzętami, podżeganie do kłótni, destruktywne i niegrzeczne zachowanie, dąsanie, przyjmowanie roli pokrzywdzonego i narzekanie na swój los oraz rozmyślanie o swoich krzywdach w nocy, co zdarza się u dzieci „typu prześladowczego”, a także pysznienie się i przybieranie postawy nonszalanckiej, widocznej w ignorowaniu innych, negatywne współzawodniczenie w szkole i w klasie, plotkowanie, robienie lekceważących uwag, kłamanie i oszukiwanie, używanie brzydkich słów lub obmawianie innych (Levy, 1937: Neisser, 1951: Garrison, 1952: Jersild, 1954, 1954a). Garrison (1952) zauważył, że dziecko zazdrosne może być albo bar dzo agresywne i krzykliwe, albo bardzo dobre”. Każde dziecko ma swoją własną metodę wyrażania zazdrości, którą wykryło poprzez metodę prób i błędów, i która daje mu zadowolenie.

Read More

Tworzenie słownika

W procesie rozwoju mowy dziecka rozróżniamy dwa rodzaje słownika: 1) Pierwszym z nich jest słownik ogólny, składający się ze słów o znaczeniu ogólnym, które mogą być używane w rozmaitych sytuacjach. Do tej klasy należą takie słowa, jak „człowiek”, „ładny”, „iść”. 2) Drugi to słownik specjalny, składający się ze słów o znaczeniu specjalnym, które mogą być używane tylko w pewnych sytuacjach. Ponieważ słowa o znaczeniu ogólnym są bardziej potrzebne niż słowa o znaczeniu specjalnym, uczymy się ich wcześniej. W każdym wieku słownik ogólny jest szerszy niż słownik specjalny.

Read More

Czas wizyt

Bywa, że po rozwodzie ojcowie są onieśmieleni i skrępowani podczas spotkań z dziećmi, zwłaszcza z synami. Matki miewają te same problemy, ale rzadziej, zwykle bowiem to im przyznawana jest stała opieka. Poza tym często istnieje pewne napięcie we wzajemnych kontaktach między ojcem i synem — częściej niż między ojcem i córką. Ojcowie rozwiązują ten problem koncentrując się podczas spotkań na dostarczaniu rozrywek — obiad w restauracji, kino, sport, ciekawa wycieczka. Nie ma w tym nic złego, ale nie na tym ma polegać widywanie się z dziećmi takie zachowanie ojca sygnalizuje, że boi się on momentów milczenia, a wkrótce nie będzie sobie wyobrażał wzajemnych kontaktów bez tego typu przekupstwa. A w gruncie rzeczy wizyty dzieci mogą przebiegać w równie naturalnej i codziennej atmosferze, jak w stałym domu. A więc czas może upływać na czytaniu, odrabianiu lekcji, jeździe na rowerze, na desce, grze w piłkę, bawieniu się lalkami, może być też wędkowanie czy inne hobby, jak znaczki, modelarstwo, majsterkowanie. Ojciec będzie się włączał w te zajęcia, które sam też lubi, a wtedy będzie okazja do rozmowy. Dzieci mogą oglądać ulubione programy telewizyjne, ale sam jako ojciec zniechęcałbym do spędzania całego weekendu na patrzeniu w telewizor. Część czasu ojciec może poświęcić własnym zajęciom, jak by to czynił we wspólnym domu.

Read More

Współczucie – kontynuacja

W każdym wieku w wyrażaniu współczucia występują znaczne różnice indywidualne. Do drugiego albo trzeciego roku życia różnice te nie zależą od płci, w następnych okresach dziewczynki przejawiają więcej współczucia niż chłopcy. Jakkolwiek współczucie wzrasta zarówno z wiekiem inteligencji, jak i z wiekiem chronologicznym, zależy ono wszakże więcej od osobistych właściwości dziecka aniżeli od wieku inteligencji czy wieku chronologicznego. Dziecko egoistyczne albo zaabsorbowane własnymi trudnościami, albo mające poczucie niepewności ze wzglądu na nieprzyjemne doświadczenia, niezdolne jest do zrozumienia cierpień innych i nie przejawia w swoim zachowaniu się współczucia. Poza tym liczba przejawów współczucia u dzieci od czasu do czasu zmienia się, W miarę jak dziecko zdobywa więcej pewności siebie, przejawia mniej aktów współczucia niż wtedy, gdy było trochę siebie niepewne. Gdy dziecko samo, pośrednio albo bezpośrednio, jest powodem przykrości drugiego, zdradza mniej współczucia niż wtedy, gdy powodem przykrości jest kto inny. Podobnie współczucie zależy w dużym stopniu od tego, czy dziecko umie zrozumieć daną sytuację. To zaś zależy częściowo od wieku inteligencji i wieku chronologicznego, a częściowo od poprzednich doświadczeń dziecka (Murphy, 1937: Macfarlane, 1938: Jersild, 1954, 1954a).

Read More

ZNACZENIE ROZWOJU MOTORYCZNEGO

Im wcześniej dziecko uzyska kontrolę nad motoryką i zdobędzie konieczne sprawności, tym będzie to dla niego korzystniejsze. Ponieważ małe dziecko jest bardziej podatne do uczenia się i ma nieduży zakres sprawności, to może je rozwinąć szybciej i łatwiej niż wtedy, kiedy jest starsze. Dziecko uczy się chętnie i to pobudza je do ćwiczenia swych sprawności tak długo aż je całkowicie opanuje, podczas gdy starsze dziecko lub dorastający zniechęca się, jeżeli uczenie nie postępuje dostatecznie szybko. Umiejętność opanowania motoryki w stopniu dorównującym rówieśnikom lub w stopniu przeważającym ich sprawność jest ważna dla dziecka z pięciu przyczyn. Po pierwsze, opanowanie motoryki jest źródłem zabawy i daje mu zadowolenie. Bawiąc się zabawkami lub innymi przedmiotami służącymi do zabawy, dziecko spędza czas w sposób przyjemny. Większość zabaw małego dziecka, jak również starszych dzieci wymaga użycia mięśni oraz posiadania zdolności panowania nad swoim środowiskiem bez pomocy innych osób. Po drugie, w oparciu o rozwój motoryczny, dziecko przekształca się z istoty bezradnej w pierwszych miesiącach życia w jednostkę niezależną. Im bardziej dziecko może polegać na sobie samym, tym mniej jest zależne od innych osób w wykonywaniu potrzebnych czynności. Pomaga mu to w dużym stopniu do zdobycia ufności we własne siły i do zachowania dobrego samopoczucia.

Read More

Wpływy bilingualizmu

Ponieważ dziecko posługujące się dwoma językami nie jest przygotowane pod względem lingwinistycznym do pracy szkolnej, będzie mu się trudniej przystosować niż dziecku posługującemu się jednym językiem. Niezdolność posługiwania się językiem używanym w klasie powoduje, że dziecko czuje się niepewnie wobec innych dzieci, które nie przeżywają tego uczucia (McCarthy, 1953). Wynikiem tego jest jego słabe przystosowanie do życia szkolnego. Nawet wśród studentów szkół wyższych, pomimo ich odpowiedniej inteligencji, przejawiają się słabsze wyniki w zakresie opanowania języków obcych, jeżeli zaczynali uczyć się ich zbyt wcześnie. Wyniki testowe wskazują również na ujemne skutki posługiwania się dwoma językami już w okresie przedszkolnym. Dotyczy to zwłaszcza testów zbudowanych z materału werbalnego.

Read More

Nie okazujmy współczucia, a dziecko będzie szczęśliwe

Chłopiec 6-letni ma od urodzenia znamię obejmujące pół twarzy. Dla rodziców to wielki cios i czują dla dziecka cały ogrom współczucia. Są surowi dla dwóch starszych córek chłopca natomiast wyłączają z pełnienia jakichkolwiek obowiązków domowych, tolerują jego grubiańskie i złośliwe wybryki w stosunku do sióstr. W następstwie i siostry, i inne dzieci stronią od jego towarzystwa.

Read More

Zazdrość – kontynuacja

Przygotowywanie starszego dziecka do przyjęcia nowego dziecka nie zawsze usuwa zazdrość. Jednakże dzieci, które się z góry uprzedza, że narodzi się nowe dziecko, wykazują mniej zazdrości niż dzieci, których się do tego nie przygotowuje. Małe dziecko nie jest dostatecznie dojrzałe, aby zrozumieć konsekwencje, jakie wynikną dla niego wraz z narodzeniem się drugiego dziecka (Merry i Merry, 1950). Zazdrość powoduje czasami różnica wieku wśród rodzeństwa. Młodsze dziecko zazdrości starszemu przywilejów, jakie ma ono w rodzinie, a starsze młodszemu tego, że jest otaczane większą uwagą i opieką. Zazdrość może wynikać także z faworyzowania jakiegoś dziecka przez rodziców. Wielu rodziców, nie uświadamiając sobie tego, okazuje większe zainteresowanie dzieciom, które są bardziej atrakcyjne, zdolne i dają się lubić, niż dzieciom, którym brak tych właściwości.

Read More

Charakterystyka bodźców wywołujących strach – kontynuacja

Na podstawie badań przekonano się, że skłonność do strachu zależy od fizycznej i psychicznej kondycji dziecka. Dzieci zdolne są świadome niebezpieczeństwa sytuacji i wskutek tego są bardziej skłonne do obaw (Boston, 1939). Dzieci z zamożniejszych środowisk częściej przeżywają strach niż dzieci uboższe. Prawdopodobnie obawy dzieci bogatszych częściej dotyczą ich własnej osoby, jak na przykład obawa przed chorobą i wypadkiem, gdy tymczasem obawy dzieci biedniejszych środowisk społecznych są częściej związane ze zjawiskami ponadzmysłowymi i odległymi od ich doświadczeń (Jersild i Holmes, 1935: Jersild, 1936: Merry i Merry, 1950). Dzieci, wobec których stosuje się jako metodę kary strach, boją się częściej niż dzieci, które karze się w innym sposób (Jersild, 1954).

Read More

Brak bodźców do rozwoju koordynacji mięśni

Jak zauważono, w plemieniu indiańskim Hopi kołysanie niemowląt nie wpływa na opóźnienie ich chodzenia (Dennis i Dennis, 1940, 1940a). Jednakże brak okazji do ćwiczeń i odpowiednich bodźców do wykonania ćwiczeń hamuje rozwój tej sprawności (Gutteridge, 1939: Jones, 1949, Garrison, 1942). Może to mieć wpływ także na zainteresowania i aktywność w późniejszym wieku, ponieważ sprawności wyuczone w okresie dziecięcym będą przejawiały się i później, gdy dziecko dorośnie (Nestrick, 1939),

Read More

Dźwięki „wybuchowe“ i gaworzenie

Wraz z krzykiem, w pierwszych miesiącach życia dziecka można słyszeć dużo prostych dźwięków. Pięćdziesiąt procent wszystkich dźwięków wydawanych przez niemowlę stanowi h przydechowe, które wiąże się z łapaniem powietrza podczas oddechu (Irwin, 1947,1947a: McCarthy, 1952, 1954). Później pojawiają się dźwięki towarzyszące bólowi i niesmakowi oraz piszczeniu z radości, ziewaniu, kichaniu, westchnieniom, kaszlowi: pojawiają się gardłowe dźwięki i szemrania, oraz dźwięki naśladujące krzyki zwierząt, takie jak: kwiczenie prosięcia, beczenie kozy. Do czwartego miesiąca życia nie pojawiają się dźwięki nosowe (Blanton, 1917: Shirley, 1933: Lynip, 1951: McCarthy, 1952, 1954: Havighurst, 1953: Jersild, 1954).

Read More