Daily Archives 04/11/2015

Reakcje sympatii – kontynuacja

Nie ma dowodu na to, że miłość własna rozwija się przed sympatią do innych. Raczej jest tak, że w pierwszym roku życia przeważa miłość do innych bez objawów miłości własnej. W drugim roku życia jednak skierowanie uczuć będzie zależało od tego, jak dziecko jest traktowane. W tym czasie dziecko przejawia sympatię do matki lub innych znanych osób, a wobec obcych staje się zamknięte, ucieka i jest nieśmiałe. Jeżeli matka lub inna osoba z rodziny zacznie się mniej zajmować dzieckiem lub jeśli pielęgnowanie nowego dziecka przyjmie ono jako zaniedbanie jego osoby, reaguje wtedy tak, jak wobec obcej osoby, to jest staje się zamknięte i kieruje uczucie sympatii na własną osobę. Jeżeli stan taki potrwa dłużej, może to wpłynąć na zahamowanie uczuć dziecka, co stwarza pozory, że małe dziecko nie ma uczucia dla innych, a skupia je na własnej osobie (Banham, 1950).

Read More

Zmartwienie

Zmartwienie to reakcja o podłożu wyobrażeniowym. Nie jest ono wywołane bezpośrednio jakimś bodźcem ze środowiska dziecka. Może powstać w wyniku sytuacji pojawiających się w wyobraźni dziecka i może wpływać na jego rozwój. Może powstać także pod wpływem książki, filmu, przedstawień komicznych, radia albo innych codziennych rozrywek. Ponieważ zmartwienia spowodowane są raczej wyimaginowanymi i nierealnymi bodźcami, nie pojawiają się one u dzieci bardzo małych. Dziecko musi osiągnąć określony stopień rozwoju intelektualnego, aby mogło wyobrazić sobie przedmioty wzbudzające obawę, a niedostępne dla niego bezpośrednio. Wiele rodzajów strachu u starszych dzieci jest właściwie zmartwieniami i są one raczej wytworem wyobraźni dziecka niż reakcji na bodźce pochodzące bezpośrednio ze środowiska dziecka. Wykazano to na podstawie badań nad wypowiedziami dzieci, dotyczącymi tego, czego się one boją i jakich najstraszniejszych przeżyć doznają. Na przykład z grupy dzieci pytanych 14% odpowiedziało, że bały się zwierząt, lecz tylko 2% było zaatakowanych przez zwierzęta. 19% twierdziło, że boją się duchów, chociaż żadne tego ducha nie widziało, (Jersild i inni, 1933). Zmartwienie dotyczące pracy szkolnej i obawa przed nie otrzymaniem promocji są bardzo powszechne u wszystkich dzieci uczęszczających do szkoły podstawowej. 53% badanych dzieci wyraziło obawę, że nie otrzyma promocji do następnej klasy, gdy potem okazało się, że z wyjątkiem 1% z każdej klasy wszystkie dzieci były promowane (Jersild i inni, 1941). .

Read More

Poziom aspiracji

Dzieci pierwsze w rodzinie są już przysłowiowo „zepsute”. Nic więc dziwnego, że dziecko najstarsze jest bardziej pobudliwe uczuciowo niż dzieci urodzone później. Dziecko pierwsze nauczyło się poprzez do- ‚ świadczenia, że posługując się grą uczuć może szybko i łatwo otrzymać to, co chce i wskutek tego rozwija skłonność do wybuchów uczuciowych. Podobnie najmłodsze dziecko z rodziny, jeżeli było pieszczone przez rodziców oraz starszych braci lub siostry, rozwija skłonność do reakcji uczuciowych jako najłatwiejszej metody opanowania sytuacji społecznej. Stałość emocjonalna dziecka lub brak tej stałości zależy od postawy rodziców wobec dziecka.

Read More

Zachowanie się i postawy

Społeczne formy zachowania się i postawy dziecka, nawet gdy ono podrósłszy wchodzi w kontakt z coraz większą liczbą ludzi poza domem rodzinnym, są odzwierciedleniem wzorów dominujących w rodzinie. Podstawy wzorów zachowania się i postaw zdobywa dziecko we wczesnym dzieciństwie, kiedy to jego środowisko społeczne ogranicza się do rodziny, a w miarę gdy ono rośnie, w tym zachowaniu i postawach pojawiają się tylko drobne zmiany i zróżnicowania (Freeman i Showel, 1953). Gdy dziecko rośnie, coraz bardziej sobie uświadamia, że środowisko oczekuje od niego, aby dostosowywało się do pewnych wzorów zachowania się i aby przezwyciężyło swoją agresywność i aspołeczne zachowanie się. Dzieci z rodzin klas średnich ulegają większemu naciskowi, gdy chodzi o przystosowanie się, aniżeli dzieci z rodzin klas biedniejszych, a nawet klas bogatszych (Griffiths, 1952).

Read More

Społeczne środowisko szkolne

Sposób wychowywania dziecka przez dorosłych, liczba zakazów ograniczających aktywność dziecka, nadmierne przestrzeganie karności lub łatwość, z jaką dziecko może otrzymać to, co chce – wszystko to wpływa na jego emocjonalność. Skłonność do emocjonalności może rozwijać się u dziecka w miarę jak nawiązuje ono stosunki społeczne zarówno z ludźmi dorosłymi, jak i innymi dziećmi pobudliwymi uczuciowo. Dzieci z biedniejszych sfer społecznych trudniej przystosowują się społecznie i są uczuciowo bardziej niestałe niż dzieci pochodzące z zamożniejszych klas społecznych, gdzie często środowisko domowe jest bardziej jednolite i gdzie jest mniej napięć emocjonalnych wśród członków rodziny (Springer, 1938).

Read More

Czy istnieje niebezpieczeństwo faworyzowania przy bliźniakach?

Bardzo skrupulatnych rodziców od razu na wstępie ogarnia niepokój, że mogą okazywać nieco więcej zainteresowania jednemu z bliźniąt, np. dziewczynce, obsługiwać ją zawsze w pierwszej kolejności itd., bo mała jest, dajmy na to, nieco mniejsza lub bardziej się wdzięczy. Rygorystycznie przestrzegana bezstronność jest niepotrzebna — w gruncie rzeczy mogłaby wprowadzać aurę mechanicznego niejako i narzuconego sobie sposobu sprawowania opieki. Każde dziecko pragnie i potrzebuje naturalnej miłości i każde jest za co kochać. Mały zadowoli się świadomością, że ma swoje miejsce w sercach rodziców i nie będzie się przejmował tym, jaką miłością darzone są siostra czy brat. Natomiast z biegiem czasu wyczułby z pewnością nieszczerość wymuszonej atencji. Formalistycznie przestrzegana zasada jednakowego traktowania skupi jego uwagę na należnych mu prawach, których zacznie dochodzić niczym mały prawnik. Unikajmy systemu wychowawczego w rodzaju: „mamusia koszulkę włoży najpierw Jasiowi, a spodenki najpierw Adasiowi”, lub „teraz siądzie przy tatusiu Kasia, bo dziś jest na nią kolej.”

Read More